Rigveda Suktaऋग्वेद सूक्तRigveda Sukta

Rigveda Mandala 6 Sukta 21ऋग्वेद मण्डल 6 सूक्त 21Rigveda Mandala 6 Sukta 21

Quick Factsसंक्षिप्त तथ्यQuick Facts

Mandalaमण्डलMandala6
Suktaसूक्तSukta21
Mantrasमंत्रMantra12
RishiऋषिRishibaarhaspatyo bharadvaajahबार्हस्पत्यो भरद्वाजःbaarhaspatyo bharadvaajah
DevataदेवताDevataindrah, 9,11 vishve devaahइन्द्रः, ९,११ विश्वे देवाःindrah, 9,11 vishve devaah
Chandasछन्दChandastrishtupत्रिष्टुप्trishtup
Reference formatसन्दर्भ प्रारूपReference FormatRV 6.21.1

Structured translationसंरचित अनुवादStructured Translation

Mantra Reading and Studyमंत्र पाठ और अध्ययनMantra Path aur Study

Reading Mode

12 mein se 0 mantra complete

RV 6.21.1

Mantra 1मंत्र 1Mantra 1

इमा उ त्वा पुरुतमस्य कारोर्हव्यं वीर हव्या हवन्ते । धियो रथेष्ठामजरं नवीयो रयिर्विभूतिरीयते वचस्या ॥१॥

saral hindee anuvaad

he aahvaan yogy veer, samarpit stota kee ye utkat praarthanaaen tumhen pukaaratee hain, jo rath par savaar aur ajar ho. naee stuti tumhaaree or uthatee hai aur stutigaan se prachur dhan praapt hota hai.

RV 6.21.2

Mantra 2मंत्र 2Mantra 2

तमु स्तुष इन्द्रं यो विदानो गिर्वाहसं गीर्भिर्यज्ञवृद्धम् । यस्य दिवमति मह्ना पृथिव्याः पुरुमायस्य रिरिचे महित्वम् ॥२॥

saral hindee anuvaad

main geeton se vivekavaan indr kee stuti karata hoon, jinhen stutiyaan vahan karatee hain aur yajny bal deta hai. adbhut shaktiyon se sanpann unakee mahima aakaash aur prithvee ke vistaar se bhee barhakar hai.

RV 6.21.3

Mantra 3मंत्र 3Mantra 3

स इत्तमोऽवयुनं ततन्वत्सूर्येण वयुनवच्चकार । कदा ते मर्ता अमृतस्य धामेयक्षन्तो न मिनन्ति स्वधावः ॥३॥

saral hindee anuvaad

unhonne soory dvaara phaile hue aspasht andhakaar ko spasht kiya. he apane bal se samarth amar dev, tumhaaree upaasana chaahane vaale manushy kabhee tumhaare vidhaan ka ullanghan naheen karate.

RV 6.21.4

Mantra 4मंत्र 4Mantra 4

यस्ता चकार स कुह स्विदिन्द्रः कमा जनं चरति कासु विक्षु । कस्ते यज्ञो मनसे शं वराय को अर्क इन्द्र कतमः स होता ॥४॥

saral hindee anuvaad

in kaaryon ko karane vaale indr kahaan hain? ve kis jan ke paas jaate hain aur kin samudaayon men vicharate hain? he indr, kaun-sa yajny tumhaare man ko prasann karata hai aur kaun-see stuti tatha kaun-sa hota tumhaaree kripa paata hai?

RV 6.21.5

Mantra 5मंत्र 5Mantra 5

इदा हि ते वेविषतः पुराजाः प्रत्नास आसुः पुरुकृत्सखायः । ये मध्यमास उत नूतनास उतावमस्य पुरुहूत बोधि ॥५॥

saral hindee anuvaad

he anek kaary karane vaale, bahut pahale janme jinhonne tumhaaree seva kee, ve tumhaare mitr the. he bahuton dvaara pukaare jaane vaale, beech kee peerhiyon ke logon, aaj ke logon aur sabase nae upaasak ko bhee smaran karo.

RV 6.21.6

Mantra 6मंत्र 6Mantra 6

तं पृच्छन्तोऽवरासः पराणि प्रत्ना त इन्द्र श्रुत्यानु येमुः । अर्चामसि वीर ब्रह्मवाहो यादेव विद्म तात्त्वा महान्तम् ॥६॥

saral hindee anuvaad

he indr, tumhen jaanane kee ichchha se baad kee peerhiyon ne sunee huee paranpara ke sahaare tumhaare praacheen kaaryon ka anusaran kiya hai. he praarthana dvaara vahan kie jaane vaale veer, jin kaaryon ko ham jaanate hain, unheen ke aadhaar par tumhaaree mahima gaate hain.

RV 6.21.7

Mantra 7मंत्र 7Mantra 7

अभि त्वा पाजो रक्षसो वि तस्थे महि जज्ञानमभि तत्सु तिष्ठ । तव प्रत्नेन युज्येन सख्या वज्रेण धृष्णो अप ता नुदस्व ॥७॥

saral hindee anuvaad

raakshas kee shakti tumhaare viruddh phail gaee hai. usake barhate bal ka drirhata se saamana karo aur he saahasee, apane puraane sahayogee aur saathee vajr se un shatruon ko door hata do.

RV 6.21.8

Mantra 8मंत्र 8Mantra 8

स तु श्रुधीन्द्र नूतनस्य ब्रह्मण्यतो वीर कारुधायः । त्वं ह्यापिः प्रदिवि पितॄणां शश्वद्बभूथ सुहव एष्टौ ॥८॥

saral hindee anuvaad

he indr, stotaaon ke veer paalak, is vartamaan upaasak kee praarthana suno. praacheen kaal se tum hamaare poorvajon ke mitr rahe ho aur sahaayata kee unakee pukaar sunane ko sada tatpar rahe ho.

RV 6.21.9

Mantra 9मंत्र 9Mantra 9

प्रोतये वरुणं मित्रमिन्द्रं मरुतः कृष्वावसे नो अद्य । प्र पूषणं विष्णुमग्निं पुरंधिं सवितारमोषधीः पर्वताँश्च ॥९॥

saral hindee anuvaad

aaj hamaaree sahaayata aur raksha ke lie varun, mitr, indr aur maruton ko laao, saath hee pooshan, vishnu, agni, purandhi, savita, aushadhiyon aur parvaton ko bhee.

RV 6.21.10

Mantra 10मंत्र 10Mantra 10

इम उ त्वा पुरुशाक प्रयज्यो जरितारो अभ्यर्चन्त्यर्कैः । श्रुधी हवमा हुवतो हुवानो न त्वावाँ अन्यो अमृत त्वदस्ति ॥१०॥

saral hindee anuvaad

he mahaan shaktishaalee, sarvochch poojan ke yogy dev, ye stota geeton se tumhaaree stuti karate hain. tumhen pukaarane vaale upaasak kee pukaar suno, kyonki he amar dev, tumhaare samaan koee doosara naheen hai.

RV 6.21.11

Mantra 11मंत्र 11Mantra 11

नू म आ वाचमुप याहि विद्वान्विश्वेभिः सूनो सहसो यजत्रैः । ये अग्निजिह्वा ऋतसाप आसुर्ये मनुं चक्रुरुपरं दसाय ॥११॥

saral hindee anuvaad

he bal ke putr, meree praarthana samajhakar ab aao, un sabhee poojaneey devataaon ke saath jinakee jihva agni hain, jo yajny men bhaag lete hain aur jinhonne manu ko daas par vijay dilaaee.

RV 6.21.12

Mantra 12मंत्र 12Mantra 12

स नो बोधि पुरएता सुगेषूत दुर्गेषु पथिकृद्विदानः । ये अश्रमास उरवो वहिष्ठास्तेभिर्न इन्द्राभि वक्षि वाजम् ॥१२॥

saral hindee anuvaad

he vivekavaan maarg banaane vaale, sugam aur durgam pathon par hamaare pathapradarshak bano. indr, apane athak, chauree peeth vaale aur rath kheenchane men shreshth ghoron se hamaare lie ann laao.

Source Note

Yeh page educational aur devotional study ke liye Rigveda references present karta hai. Sanskrit mantra text Sanskrit Wikisource - Rigveda Sukta text ke recorded revision se attributed hai aur recorded reuse status Creative Commons Attribution-ShareAlike hai. Commentary aur modern translations source se import nahi kiye gaye hain. Is page ka translation Sanatan Adhyayan ka original editorial work hai, jise independently taiyar karke listed references se cross-check kiya gaya hai. Agar aapko copyright ya attribution se judi koi dikkat dikhe, to humse sampark karein.

Technical Source Details

Content used: Sanskrit mantra text from the page poem section only; commentary and modern translations are excluded. Imported from Wikisource revision 310167. The import intentionally excludes Sayana commentary and page formatting.

Vikash Kumawat

Creator and maintainer

Vikash Kumawat

I maintain SanatanAdhyayan as a structured study space for readers who want to explore Vedas, Upanishads, Puranas, Itihasas, Darshanas, panchang ideas, and Vedic time concepts in a clear way.