Rigveda Suktaऋग्वेद सूक्तRigveda Sukta

Rigveda Mandala 6 Sukta 45ऋग्वेद मण्डल 6 सूक्त 45Rigveda Mandala 6 Sukta 45

Quick Factsसंक्षिप्त तथ्यQuick Facts

Mandalaमण्डलMandala6
Suktaसूक्तSukta45
Mantrasमंत्रMantra33
RishiऋषिRishishanyurbaarhaspatyahशंयुर्बार्हस्पत्यःshanyurbaarhaspatyah
DevataदेवताDevataindrah, 31-33 bribustakshaइन्द्रः, ३१-३३ बृबुस्तक्षाindrah, 31-33 bribustaksha
Chandasछन्दChandasgaayatree, 29 atinichrit, 31 paadanichrit, 33 anushtupगायत्री, २९ अतिनिचृत्, ३१ पादनिचृत्, ३३ अनुष्टुप्gaayatree, 29 atinichrit, 31 paadanichrit, 33 anushtup
Reference formatसन्दर्भ प्रारूपReference FormatRV 6.45.1

Structured translationसंरचित अनुवादStructured Translation

Mantra Reading and Studyमंत्र पाठ और अध्ययनMantra Path aur Study

Reading Mode

33 mein se 0 mantra complete

RV 6.45.1

Mantra 1मंत्र 1Mantra 1

य आनयत्परावतः सुनीती तुर्वशं यदुम् । इन्द्रः स नो युवा सखा ॥१॥

saral hindee anuvaad

jin indr ne kushal maargadarshan se turvash aur yadu ko door se pahunchaaya, ve hamaare yuva mitr hain.

RV 6.45.2

Mantra 2मंत्र 2Mantra 2

अविप्रे चिद्वयो दधदनाशुना चिदर्वता । इन्द्रो जेता हितं धनम् ॥२॥

saral hindee anuvaad

indr preranaaheen vyakti ko bhee bal dete hain aur dheeme ghore se bhee spardha men rakha puraskaar jeet lete hain.

RV 6.45.3

Mantra 3मंत्र 3Mantra 3

महीरस्य प्रणीतयः पूर्वीरुत प्रशस्तयः । नास्य क्षीयन्त ऊतयः ॥३॥

saral hindee anuvaad

unake maargadarshan ke upaay mahaan hain, unakee stutiyaan anek hain aur unakee sahaayata kabhee chukatee naheen.

RV 6.45.4

Mantra 4मंत्र 4Mantra 4

सखायो ब्रह्मवाहसेऽर्चत प्र च गायत । स हि नः प्रमतिर्मही ॥४॥

saral hindee anuvaad

mitro, praarthana sveekaar karane vaale kee stuti karo aur oonche svar men gaao, kyonki ve hamaare mahaan maargadarshak hain.

RV 6.45.5

Mantra 5मंत्र 5Mantra 5

त्वमेकस्य वृत्रहन्नविता द्वयोरसि । उतेदृशे यथा वयम् ॥५॥

saral hindee anuvaad

he vritrahanta, tum ek vyakti kee bhee raksha karate ho aur do kee bhee, yahaan tak ki ham jaise logon kee bhee.

RV 6.45.6

Mantra 6मंत्र 6Mantra 6

नयसीद्वति द्विषः कृणोष्युक्थशंसिनः । नृभिः सुवीर उच्यसे ॥६॥

saral hindee anuvaad

tum hamen vair se paar le jaate ho aur stuti gaane vaale banaate ho. log tumhen mahaan veer kahate hain.

RV 6.45.7

Mantra 7मंत्र 7Mantra 7

ब्रह्माणं ब्रह्मवाहसं गीर्भिः सखायमृग्मियम् । गां न दोहसे हुवे ॥७॥

saral hindee anuvaad

main geeton se us purohit roopee mitr ko pukaarata hoon jo praarthana sveekaar karata hai aur stuti ke yogy hai, jaise koee duhane ke lie gaay ko bulaata hai.

RV 6.45.8

Mantra 8मंत्र 8Mantra 8

यस्य विश्वानि हस्तयोरूचुर्वसूनि नि द्विता । वीरस्य पृतनाषहः ॥८॥

saral hindee anuvaad

main us sangraamavijayee veer ko pukaarata hoon jisake haathon men, kahate hain, praacheen kaal se saaree sanpadaaen sanchit hain.

RV 6.45.9

Mantra 9मंत्र 9Mantra 9

वि दृळ्हानि चिदद्रिवो जनानां शचीपते । वृह माया अनानत ॥९॥

saral hindee anuvaad

he adig paashaanaastradhaaree, shakti ke svaamee, manushyon ke drirh durgon ko bhee dhaha do aur unakee chaalen viphal kar do.

RV 6.45.10

Mantra 10मंत्र 10Mantra 10

तमु त्वा सत्य सोमपा इन्द्र वाजानां पते । अहूमहि श्रवस्यवः ॥१०॥

saral hindee anuvaad

yash kee kaamana se hamane tumhen pukaara hai, he vishvasaneey indr, somapaayee aur puraskaaron ke svaamee.

RV 6.45.11

Mantra 11मंत्र 11Mantra 11

तमु त्वा यः पुरासिथ यो वा नूनं हिते धने । हव्यः स श्रुधी हवम् ॥११॥

saral hindee anuvaad

pahale kee tarah aaj bhee, jab puraskaar daanv par ho, tumheen pukaarane yogy ho. hamaaree pukaar suno.

RV 6.45.12

Mantra 12मंत्र 12Mantra 12

धीभिरर्वद्भिरर्वतो वाजाँ इन्द्र श्रवाय्यान् । त्वया जेष्म हितं धनम् ॥१२॥

saral hindee anuvaad

he indr, prerit stutiyon aur daurate ghoron ke saath tumhaaree sahaayata se ham ashv, yash dene vaalee sanpadaaen aur spardha men rakha puraskaar jeeten.

RV 6.45.13

Mantra 13मंत्र 13Mantra 13

अभूरु वीर गिर्वणो महाँ इन्द्र धने हिते । भरे वितन्तसाय्यः ॥१३॥

saral hindee anuvaad

he veer indr, stutipriy, puraskaar kee spardha men tumane apanee mahima dikhaaee hai, jahaan tumhen sahaayata ke lie prerit kiya jaata hai.

RV 6.45.14

Mantra 14मंत्र 14Mantra 14

या त ऊतिरमित्रहन्मक्षूजवस्तमासति । तया नो हिनुही रथम् ॥१४॥

saral hindee anuvaad

he shatruhanta, apanee sabase vegavaan sahaayata se hamaare rath ko aage barhaao.

RV 6.45.15

Mantra 15मंत्र 15Mantra 15

स रथेन रथीतमोऽस्माकेनाभियुग्वना । जेषि जिष्णो हितं धनम् ॥१५॥

saral hindee anuvaad

he vijayee, shreshthatam rathee, shatru par dhaava bolane vaale hamaare rath se spardha men rakha puraskaar jeeto.

RV 6.45.16

Mantra 16मंत्र 16Mantra 16

य एक इत्तमु ष्टुहि कृष्टीनां विचर्षणिः । पतिर्जज्ञे वृषक्रतुः ॥१६॥

saral hindee anuvaad

un vivekasheel aur prabal sankalp vaale kee stuti karo, jo akele hee janasamudaayon ke svaamee hokar janme.

RV 6.45.17

Mantra 17मंत्र 17Mantra 17

यो गृणतामिदासिथापिरूती शिवः सखा । स त्वं न इन्द्र मृळय ॥१७॥

saral hindee anuvaad

he indr, tum apane stotaaon ke aatmeey sahayogee aur sahaayata dene vaale hitaishee mitr rahe ho. ham par kripa karo.

RV 6.45.18

Mantra 18मंत्र 18Mantra 18

धिष्व वज्रं गभस्त्यो रक्षोहत्याय वज्रिवः । सासहीष्ठा अभि स्पृधः ॥१८॥

saral hindee anuvaad

he vajradhaaree, raakshason ke vadh ke lie vajr apane haathon men lo. tum apane pratidvandviyon ko paraast karo.

RV 6.45.19

Mantra 19मंत्र 19Mantra 19

प्रत्नं रयीणां युजं सखायं कीरिचोदनम् । ब्रह्मवाहस्तमं हुवे ॥१९॥

saral hindee anuvaad

main us puraatan mitr ko pukaarata hoon jo dhan paane men hamaara sahayogee hai, stota ko prerit karata hai aur jise sabase barhakar praarthanaaen arpit kee jaatee hain.

RV 6.45.20

Mantra 20मंत्र 20Mantra 20

स हि विश्वानि पार्थिवाँ एको वसूनि पत्यते । गिर्वणस्तमो अध्रिगुः ॥२०॥

saral hindee anuvaad

ve akele hee prithvee kee saaree sanpadaaon ke svaamee hain, stutiyon ke param premee hain aur unakee gati abaadh hai.

RV 6.45.21

Mantra 21मंत्र 21Mantra 21

स नो नियुद्भिरा पृण कामं वाजेभिरश्विभिः । गोमद्भिर्गोपते धृषत् ॥२१॥

saral hindee anuvaad

he gaayon ke svaamee, apane jute hue ashvadalon ke saath nirbheek hokar hamaaree kaamana ashvon aur gaayon se samriddh sanpada dvaara pooree karo.

RV 6.45.22

Mantra 22मंत्र 22Mantra 22

तद्वो गाय सुते सचा पुरुहूताय सत्वने । शं यद्गवे न शाकिने ॥२२॥

saral hindee anuvaad

som nichore jaane par anek janon dvaara pukaare jaane vaale veer ko prasann karane ke lie yah geet gaao, jaise koee balashaalee vrishabh ko prasann kare.

RV 6.45.23

Mantra 23मंत्र 23Mantra 23

न घा वसुर्नि यमते दानं वाजस्य गोमतः । यत्सीमुप श्रवद्गिरः ॥२३॥

saral hindee anuvaad

jab ve udaar daata hamaare geet sunate hain, to gaayon se samriddh dhan ka apana daan naheen rokate.

RV 6.45.24

Mantra 24मंत्र 24Mantra 24

कुवित्सस्य प्र हि व्रजं गोमन्तं दस्युहा गमत् । शचीभिरप नो वरत् ॥२४॥

saral hindee anuvaad

dasyuhanta us gaayon se bhare baare tak jaaen, vah jisaka bhee ho, aur apane bal se use hamaare lie khol den.

RV 6.45.25

Mantra 25मंत्र 25Mantra 25

इमा उ त्वा शतक्रतोऽभि प्र णोनुवुर्गिरः । इन्द्र वत्सं न मातरः ॥२५॥

saral hindee anuvaad

he sau saamarthyon vaale indr, in stutiyon ne tumhen oonche svar men pukaara hai, jaise gaayen apane bachhare ko pukaaratee hain.

RV 6.45.26

Mantra 26मंत्र 26Mantra 26

दूणाशं सख्यं तव गौरसि वीर गव्यते । अश्वो अश्वायते भव ॥२६॥

saral hindee anuvaad

he veer, tumhaaree mitrata paana kathin hai. gaay chaahane vaale ke lie tum gaay ho. ghore chaahane vaale ke lie ghora bano.

RV 6.45.27

Mantra 27मंत्र 27Mantra 27

स मन्दस्वा ह्यन्धसो राधसे तन्वा महे । न स्तोतारं निदे करः ॥२७॥

saral hindee anuvaad

bharapoor som ka aanand lo taaki vipul daan de sako. apane stota ko ninda ka paatr mat banaao.

RV 6.45.28

Mantra 28मंत्र 28Mantra 28

इमा उ त्वा सुतेसुते नक्षन्ते गिर्वणो गिरः । वत्सं गावो न धेनवः ॥२८॥

saral hindee anuvaad

he stutipriy, har baar som nichore jaane par ye stutiyaan tumhaare paas aatee hain, jaise dudhaaroo gaayen apane bachhare ke paas aatee hain.

RV 6.45.29

Mantra 29मंत्र 29Mantra 29

पुरूतमं पुरूणां स्तोतॄणां विवाचि । वाजेभिर्वाजयताम् ॥२९॥

saral hindee anuvaad

puraskaar paane ke lie poore bal se yatn karate anek stota hor men tumheen ko sabase adhik pukaarate hain. inheen pukaaron ke beech ye stutiyaan tumhaare paas pahunchatee hain.

RV 6.45.30

Mantra 30मंत्र 30Mantra 30

अस्माकमिन्द्र भूतु ते स्तोमो वाहिष्ठो अन्तमः । अस्मान्राये महे हिनु ॥३०॥

saral hindee anuvaad

he indr, hamaaree stuti tumhen sabase adhik aakarshit kare aur tumhaare sabase nikat rahe. hamen vipul sanpada kee or barhaao.

RV 6.45.31

Mantra 31मंत्र 31Mantra 31

अधि बृबुः पणीनां वर्षिष्ठे मूर्धन्नस्थात् । उरुः कक्षो न गाङ्ग्यः ॥३१॥

saral hindee anuvaad

bribu paniyon men sabase oonche sthaan vaalon se bhee oopar uthe hain, jaise ganga ke tat par phaila hua jhuramut.

RV 6.45.32

Mantra 32मंत्र 32Mantra 32

यस्य वायोरिव द्रवद्भद्रा रातिः सहस्रिणी । सद्यो दानाय मंहते ॥३२॥

saral hindee anuvaad

unaka uttam daan sahasron kee sankhya men vaayu ke samaan veg se aata hai aur ve bina vilanb ke de dete hain.

RV 6.45.33

Mantra 33मंत्र 33Mantra 33

तत्सु नो विश्वे अर्य आ सदा गृणन्ति कारवः । बृबुं सहस्रदातमं सूरिं सहस्रसातमम् ॥३३॥

saral hindee anuvaad

is prakaar hamaare sabhee gaayak sada udaar aashrayadaata bribu kee prashansa karate hain, jo sahasron ka daan karane aur sahasron kee sanpada praapt karane men agranee hain.

Source Note

Yeh page educational aur devotional study ke liye Rigveda references present karta hai. Sanskrit mantra text Sanskrit Wikisource - Rigveda Sukta text ke recorded revision se attributed hai aur recorded reuse status Creative Commons Attribution-ShareAlike hai. Commentary aur modern translations source se import nahi kiye gaye hain. Is page ka translation Sanatan Adhyayan ka original editorial work hai, jise independently taiyar karke listed references se cross-check kiya gaya hai. Agar aapko copyright ya attribution se judi koi dikkat dikhe, to humse sampark karein.

Technical Source Details

Content used: Sanskrit mantra text from the page poem section only; commentary and modern translations are excluded. Imported from Wikisource revision 273533. The import intentionally excludes Sayana commentary and page formatting.

Vikash Kumawat

Creator and maintainer

Vikash Kumawat

I maintain SanatanAdhyayan as a structured study space for readers who want to explore Vedas, Upanishads, Puranas, Itihasas, Darshanas, panchang ideas, and Vedic time concepts in a clear way.