Rigveda Suktaऋग्वेद सूक्तRigveda Sukta
Rigveda Mandala 1 Sukta 73ऋग्वेद मण्डल 1 सूक्त 73Rigveda Mandala 1 Sukta 73
Quick Factsसंक्षिप्त तथ्यQuick Facts
10 mein se 0 mantra complete
RV 1.73.1
Mantra 1मंत्र 1Mantra 1
रयिर्न यः पितृवित्तो वयोधाः सुप्रणीतिश्चिकितुषो न शासुः । स्योनशीरतिथिर्न प्रीणानो होतेव सद्म विधतो वि तारीत् ॥१॥
saral hindee anuvaad
agni paitrik dhan jaise poshan aur jnyaanee shikshak kee aajnya jaisa maargadarshan dete hain; sukhad nivaas ke priy atithi roop men ve hota ban yajamaan ke ghar ko unnat karen.
RV 1.73.2
Mantra 2मंत्र 2Mantra 2
देवो न यः सविता सत्यमन्मा क्रत्वा निपाति वृजनानि विश्वा । पुरुप्रशस्तो अमतिर्न सत्य आत्मेव शेवो दिधिषाय्यो भूत् ॥२॥
saral hindee anuvaad
divy savita jaise satyachitt agni sankalp se sabhee sakriy karmon kee raksha karate hain; bahustut aur prakat shakti jaise vishvasaneey, ve praan jaise jeevanadaayee aur dhaaran yogy hain.
RV 1.73.3
Mantra 3मंत्र 3Mantra 3
देवो न यः पृथिवीं विश्वधाया उपक्षेति हितमित्रो न राजा । पुरःसदः शर्मसदो न वीरा अनवद्या पतिजुष्टेव नारी ॥३॥
saral hindee anuvaad
agni dhaaran karatee prithvee par dev jaise aur vishvast mitron ke beech raaja jaise nivaas karate hain; veer unake saamane suraksha men baithate aur ve pati-priy nirdosh naaree jaise sneh paate hain.
RV 1.73.4
Mantra 4मंत्र 4Mantra 4
तं त्वा नरो दम आ नित्यमिद्धमग्ने सचन्त क्षितिषु ध्रुवासु । अधि द्युम्नं नि दधुर्भूर्यस्मिन्भवा विश्वायुर्धरुणो रयीणाम् ॥४॥
saral hindee anuvaad
sthir bastiyon men log har ghar sada prajvalit aapakee seva karate aur aap par prachur tej rakhate hain; sabaka jeevan aur sanpadaaon ke dhaaranakarta banen.
RV 1.73.5
Mantra 5मंत्र 5Mantra 5
वि पृक्षो अग्ने मघवानो अश्युर्वि सूरयो ददतो विश्वमायुः । सनेम वाजं समिथेष्वर्यो भागं देवेषु श्रवसे दधानाः ॥५॥
saral hindee anuvaad
udaar yajamaan bhojan aur daanasheel neta poorn aayu paaen; ham spardhaaon men puraskaar jeeten aur yash hetu devon ka bhaag arpit karen.
RV 1.73.6
Mantra 6मंत्र 6Mantra 6
ऋतस्य हि धेनवो वावशानाः स्मदूध्नीः पीपयन्त द्युभक्ताः । परावतः सुमतिं भिक्षमाणा वि सिन्धवः समया सस्रुरद्रिम् ॥६॥
saral hindee anuvaad
dyau-deepti men bhaag letee rit kee ranbhaatee gaayen hamaare lie bhare than barhaatee hain; door se kripa chaahatee nadiyaan shila kee or saath bahatee hain.
RV 1.73.7
Mantra 7मंत्र 7Mantra 7
त्वे अग्ने सुमतिं भिक्षमाणा दिवि श्रवो दधिरे यज्ञियासः । नक्ता च चक्रुरुषसा विरूपे कृष्णं च वर्णमरुणं च सं धुः ॥७॥
saral hindee anuvaad
aapakee kripa chaahate yajaneey janon ne dyau men yash sthaapit kiya; unhonne raatri aur usha ko bhinn roop diya aur krishn tatha arun rang saath rakhe.
RV 1.73.8
Mantra 8मंत्र 8Mantra 8
यान्राये मर्तान्सुषूदो अग्ने ते स्याम मघवानो वयं च । छायेव विश्वं भुवनं सिसक्ष्यापप्रिवान्रोदसी अन्तरिक्षम् ॥८॥
saral hindee anuvaad
he agni, ham un udaar manushyon men hon jinhen aap sanpada kee or le jaate hain; dyau, prithvee aur antariksh bharakar aap chhaaya jaise samooche jagat ka saath dete hain.
RV 1.73.9
Mantra 9मंत्र 9Mantra 9
अर्वद्भिरग्ने अर्वतो नृभिर्नॄन्वीरैर्वीरान्वनुयामा त्वोताः । ईशानासः पितृवित्तस्य रायो वि सूरयः शतहिमा नो अश्युः ॥९॥
saral hindee anuvaad
aapase rakshit hokar, he agni, ham ashvon se ashvon, manushyon se manushyon aur veeron se veeron par vijay paaen; hamaare neta paitrik sanpada paaen aur sau sheet jien.
RV 1.73.10
Mantra 10मंत्र 10Mantra 10
एता ते अग्न उचथानि वेधो जुष्टानि सन्तु मनसे हृदे च । शकेम रायः सुधुरो यमं तेऽधि श्रवो देवभक्तं दधानाः ॥१०॥
saral hindee anuvaad
he vidhaata agni, ye stotr aapake man aur hriday ko priy hon; aap par devadatt yash rakhate hue ham sanpada kee sujutee teem ko sanbhaal saken.
Yeh page educational aur devotional study ke liye Rigveda references present karta hai. Sanskrit mantra text Sanskrit Wikisource - Rigveda Sukta text ke recorded revision se attributed hai aur recorded reuse status Creative Commons Attribution-ShareAlike hai. Commentary aur modern translations source se import nahi kiye gaye hain. Is page ka translation Sanatan Adhyayan ka original editorial work hai, jise independently taiyar karke listed references se cross-check kiya gaya hai. Agar aapko copyright ya attribution se judi koi dikkat dikhe, to humse sampark karein.
Technical Source Details
Content used: Sanskrit mantra text from the page poem section only; commentary and modern translations are excluded. Imported from Wikisource revision 207714. The import intentionally excludes Sayana commentary and page formatting.
