Rigveda Suktaऋग्वेद सूक्तRigveda Sukta
Rigveda Mandala 1 Sukta 51ऋग्वेद मण्डल 1 सूक्त 51Rigveda Mandala 1 Sukta 51
Quick Factsसंक्षिप्त तथ्यQuick Facts
15 mein se 0 mantra complete
RV 1.51.1
Mantra 1मंत्र 1Mantra 1
अभि त्यं मेषं पुरुहूतमृग्मियमिन्द्रं गीर्भिर्मदता वस्वो अर्णवम् । यस्य द्यावो न विचरन्ति मानुषा भुजे मंहिष्ठमभि विप्रमर्चत ॥१॥
saral hindee anuvaad
geeton se us mesh-sadrish, bahu-aahoot, stotr-yogy aur sanpada-saagar indr ko harshit karen; us atyant daanee jnyaanee kee stuti karen jinake shubh karm manushyon ke lie dyau jaise phailate hain.
RV 1.51.2
Mantra 2मंत्र 2Mantra 2
अभीमवन्वन्स्वभिष्टिमूतयोऽन्तरिक्षप्रां तविषीभिरावृतम् । इन्द्रं दक्षास ऋभवो मदच्युतं शतक्रतुं जवनी सूनृतारुहत् ॥२॥
saral hindee anuvaad
kushal ribhu us rakshak indr kee or barhe jo antariksh bharate aur shaktiyon se ghire hain; sau-shakti vaale dev par harshadaayak priy vaanee uthee.
RV 1.51.3
Mantra 3मंत्र 3Mantra 3
त्वं गोत्रमङ्गिरोभ्योऽवृणोरपोतात्रये शतदुरेषु गातुवित् । ससेन चिद्विमदायावहो वस्वाजावद्रिं वावसानस्य नर्तयन् ॥३॥
saral hindee anuvaad
aapane angirason ke lie gau-baara khola, atri ke lie sau dvaaron men maarg banaaya, vimad ko sanpada dee aur yajamaan ke yuddh men paashaan-vajr nachaaya.
RV 1.51.4
Mantra 4मंत्र 4Mantra 4
त्वमपामपिधानावृणोरपाधारयः पर्वते दानुमद्वसु । वृत्रं यदिन्द्र शवसावधीरहिमादित्सूर्यं दिव्यारोहयो दृशे ॥४॥
saral hindee anuvaad
aapane jalon ka aavaran khola aur parvat kee sanpada pakaree; jab bal se vritr-ahi ko maara tab soory ko darshan hetu dyau men uthaaya.
RV 1.51.5
Mantra 5मंत्र 5Mantra 5
त्वं मायाभिरप मायिनोऽधमः स्वधाभिर्ये अधि शुप्तावजुह्वत । त्वं पिप्रोर्नृमणः प्रारुजः पुरः प्र ऋजिश्वानं दस्युहत्येष्वाविथ ॥५॥
saral hindee anuvaad
apanee shaktiyon se aapane virodhee maayaaviyon ko dabaaya; veer-hriday hokar pipru ke durg tore aur dasyu-vadh kahe gae yuddhon men rijishvaan kee sahaayata kee.
RV 1.51.6
Mantra 6मंत्र 6Mantra 6
त्वं कुत्सं शुष्णहत्येष्वाविथारन्धयोऽतिथिग्वाय शम्बरम् । महान्तं चिदर्बुदं नि क्रमीः पदा सनादेव दस्युहत्याय जज्ञिषे ॥६॥
saral hindee anuvaad
aapane shushn-vadh men kuts kee sahaayata kee, atithigv ke lie shambar ko vash kiya aur mahaan arbud ko pair se dabaaya; praacheen kaal se aap dasyu-vadh kahe yuddhon hetu janme the.
RV 1.51.7
Mantra 7मंत्र 7Mantra 7
त्वे विश्वा तविषी सध्र्यग्घिता तव राधः सोमपीथाय हर्षते । तव वज्रश्चिकिते बाह्वोर्हितो वृश्चा शत्रोरव विश्वानि वृष्ण्या ॥७॥
saral hindee anuvaad
sabhee shaktiyaan aapamen ekatr hain aur aapaka daan som-paan men harshit hota hai; aapakee bhujaaon ka vajr prasiddh hai, usase virodhee bal kaat den.
RV 1.51.8
Mantra 8मंत्र 8Mantra 8
वि जानीह्यार्यान्ये च दस्यवो बर्हिष्मते रन्धया शासदव्रतान् । शाकी भव यजमानस्य चोदिता विश्वेत्ता ते सधमादेषु चाकन ॥८॥
saral hindee anuvaad
aaryon aur dasyu kahe janon men bhed jaanen; vrataheenon ko anushaasit kar kush bichhaane vaale ke adheen karen aur yajamaan ko samarth prerana den.
RV 1.51.9
Mantra 9मंत्र 9Mantra 9
अनुव्रताय रन्धयन्नपव्रतानाभूभिरिन्द्रः श्नथयन्ननाभुवः । वृद्धस्य चिद्वर्धतो द्यामिनक्षत स्तवानो वम्रो वि जघान संदिहः ॥९॥
saral hindee anuvaad
indr vrat se baahar vaalon ko usake paalak ke adheen karate aur samarth sahayogiyon se asahaayon ko torate hain; stuti karate vamr ne dyau tak barhatee shakti ke ekatr dher bikher die.
RV 1.51.10
Mantra 10मंत्र 10Mantra 10
तक्षद्यत्त उशना सहसा सहो वि रोदसी मज्मना बाधते शवः । आ त्वा वातस्य नृमणो मनोयुज आ पूर्यमाणमवहन्नभि श्रवः ॥१०॥
saral hindee anuvaad
ushana dvaara garha aapaka bal apanee mahaanata se donon lokon par prabhaav daalata hai; vaayu-teevr, man se jute ashv aapako shakti se bharate hue yash kee or le gae.
RV 1.51.11
Mantra 11मंत्र 11Mantra 11
मन्दिष्ट यदुशने काव्ये सचाँ इन्द्रो वङ्कू वङ्कुतराधि तिष्ठति । उग्रो ययिं निरपः स्रोतसासृजद्वि शुष्णस्य दृंहिता ऐरयत्पुरः ॥११॥
saral hindee anuvaad
jab indr kaavy ushana ke saath harshit hue tab adhik murate ashvon par charhe; prabal dev ne dhaara men jal chhore aur shushn ke drirh durg tor die.
RV 1.51.12
Mantra 12मंत्र 12Mantra 12
आ स्मा रथं वृषपाणेषु तिष्ठसि शार्यातस्य प्रभृता येषु मन्दसे । इन्द्र यथा सुतसोमेषु चाकनोऽनर्वाणं श्लोकमा रोहसे दिवि ॥१२॥
saral hindee anuvaad
aap prabal som-paatron ke beech rath charhate aur shaaryaat kee bhenton men harshit hote hain; nikale som se prasann hokar, he indr, dyau men apratidvandvee yash ko charhate hain.
RV 1.51.13
Mantra 13मंत्र 13Mantra 13
अददा अर्भां महते वचस्यवे कक्षीवते वृचयामिन्द्र सुन्वते । मेनाभवो वृषणश्वस्य सुक्रतो विश्वेत्ता ते सवनेषु प्रवाच्या ॥१३॥
saral hindee anuvaad
aapane vriddh, vaakpatu som-daata kaksheevat ko yuva vrichaya dee; he vivekee indr, aap vrishanashv kee santaan mena bane: ye sabhee karm savanon men kahe jaane hain.
RV 1.51.14
Mantra 14मंत्र 14Mantra 14
इन्द्रो अश्रायि सुध्यो निरेके पज्रेषु स्तोमो दुर्यो न यूपः । अश्वयुर्गव्यू रथयुर्वसूयुरिन्द्र इद्रायः क्षयति प्रयन्ता ॥१४॥
saral hindee anuvaad
sankat men subuddhi jan indr ka aashray leta hai; pajron men unakee stuti dvaar-stambh jaisee drirh hai. indr dhan ke svaamee aur ashv, gau, rath tatha sanpada ke daata hain.
RV 1.51.15
Mantra 15मंत्र 15Mantra 15
इदं नमो वृषभाय स्वराजे सत्यशुष्माय तवसेऽवाचि । अस्मिन्निन्द्र वृजने सर्ववीराः स्मत्सूरिभिस्तव शर्मन्स्याम ॥१५॥
saral hindee anuvaad
yah namaskaar vrishabh-sadrish svaraaj, saty-bal vaale mahaan indr ko kaha gaya hai; is sangharsh men ham sabhee veer aur yajamaan aapake aashray men rahen.
Yeh page educational aur devotional study ke liye Rigveda references present karta hai. Sanskrit mantra text Sanskrit Wikisource - Rigveda Sukta text ke recorded revision se attributed hai aur recorded reuse status Creative Commons Attribution-ShareAlike hai. Commentary aur modern translations source se import nahi kiye gaye hain. Is page ka translation Sanatan Adhyayan ka original editorial work hai, jise independently taiyar karke listed references se cross-check kiya gaya hai. Agar aapko copyright ya attribution se judi koi dikkat dikhe, to humse sampark karein.
Technical Source Details
Content used: Sanskrit mantra text from the page poem section only; commentary and modern translations are excluded. Imported from Wikisource revision 313520. The import intentionally excludes Sayana commentary and page formatting.
