Rigveda Suktaऋग्वेद सूक्तRigveda Sukta

Rigveda Mandala 1 Sukta 139ऋग्वेद मण्डल 1 सूक्त 139Rigveda Mandala 1 Sukta 139

Quick Factsसंक्षिप्त तथ्यQuick Facts

Mandalaमण्डलMandala1
Suktaसूक्तSukta139
Mantrasमंत्रMantra11
RishiऋषिRishiparuchchhepo daivodaasihपरुच्छेपो दैवोदासिःparuchchhepo daivodaasih
DevataदेवताDevata1 vishve devaah, 2 mitraavarunau, 3-5 ashvinau, 6 indrah, 7 agnih, 8 marutah, 9 indraagnee, 10 brihaspatih, 11 vishve devaah१ विश्वे देवाः, २ मित्रावरुणौ, ३-५ अश्विनौ, ६ इन्द्रः, ७ अग्निः, ८ मरुतः, ९ इन्द्राग्नी, १० बृहस्पतिः, ११ विश्वे देवाः1 vishve devaah, 2 mitraavarunau, 3-5 ashvinau, 6 indrah, 7 agnih, 8 marutah, 9 indraagnee, 10 brihaspatih, 11 vishve devaah
Chandasछन्दChandasatyashtih, 5 brihatee, 11 trishtupअत्यष्टिः, ५ बृहती, ११ त्रिष्टुप्atyashtih, 5 brihatee, 11 trishtup
Reference formatसन्दर्भ प्रारूपReference FormatRV 1.139.1

Structured translationसंरचित अनुवादStructured Translation

Mantra Reading and Studyमंत्र पाठ और अध्ययनMantra Path aur Study

Reading Mode

11 mein se 0 mantra complete

RV 1.139.1

Mantra 1मंत्र 1Mantra 1

अस्तु श्रौषट् पुरो अग्निं धिया दध आ नु तच्छर्धो दिव्यं वृणीमह इन्द्रवायू वृणीमहे । यद्ध क्राणा विवस्वति नाभा संदायि नव्यसी । अध प्र सू न उप यन्तु धीतयो देवाँ अच्छा न धीतयः ॥१॥

saral hindee anuvaad

hamaaree praarthana sunee jaae. main vichaar men pahale agni ka sammaan karata aur divy samudaay, indr tatha vaayu ko chunata hoon. naveen prerana vivasvaan ke kendr men sthaapit ho to hamaaree vaanee aur dhaaranaaen devon kee or barhen.

RV 1.139.2

Mantra 2मंत्र 2Mantra 2

यद्ध त्यन्मित्रावरुणावृतादध्याददाथे अनृतं स्वेन मन्युना दक्षस्य स्वेन मन्युना । युवोरित्थाधि सद्मस्वपश्याम हिरण्ययम् । धीभिश्चन मनसा स्वेभिरक्षभिः सोमस्य स्वेभिरक्षभिः ॥२॥

saral hindee anuvaad

he mitr-varun, apanee vivekee shakti se tum rit aur kshanabhangur jagat ke sambandh ko sanbhaalate ho. tumhaare nivaason men hamane svarnim upasthiti ko keval man men naheen, balki sookt kee anushthaanik drishti men som-prerit netron se dekha.

RV 1.139.3

Mantra 3मंत्र 3Mantra 3

युवां स्तोमेभिर्देवयन्तो अश्विनाश्रावयन्त इव श्लोकमायवो युवां हव्याभ्यायवः । युवोर्विश्वा अधि श्रियः पृक्षश्च विश्ववेदसा । प्रुषायन्ते वां पवयो हिरण्यये रथे दस्रा हिरण्यये ॥३॥

saral hindee anuvaad

he ashvino, devaabhimukh jan apanee stuti sunaate aur aahutiyon sahit tumhaare paas aate hain. sabhee vibhooti aur poshan tum sarvajny adbhutakarta yugal par aashrit hain; tumhaare svarnim rath ke pahie maano chamakatee boonden bikherate hain.

RV 1.139.4

Mantra 4मंत्र 4Mantra 4

अचेति दस्रा व्यु नाकमृण्वथो युञ्जते वां रथयुजो दिविष्टिष्वध्वस्मानो दिविष्टिषु । अधि वां स्थाम वन्धुरे रथे दस्रा हिरण्यये । पथेव यन्तावनुशासता रजोऽञ्जसा शासता रजः ॥४॥

saral hindee anuvaad

he adbhutakarta ashvino, tumhaara prayojan jaana gaya: tum aakaash kholate aur praatah anushthaan hetu adig rath-joree juratee hai. svarnim rath par baithe tum suvyavasthit seedhe maarg samaan madhyalok se jaate ho.

RV 1.139.5

Mantra 5मंत्र 5Mantra 5

शचीभिर्नः शचीवसू दिवा नक्तं दशस्यतम् । मा वां रातिरुप दसत्कदा चनास्मद्रातिः कदा चन ॥५॥

saral hindee anuvaad

prabhaavee shakti se sampann donon dev, din-raat ham par kripa karo. tumhaaree udaarata kabhee n ghate aur hamaaree or se aane vaala arpan bhee kabhee n chooke.

RV 1.139.6

Mantra 6मंत्र 6Mantra 6

वृषन्निन्द्र वृषपाणास इन्दव इमे सुता अद्रिषुतास उद्भिदस्तुभ्यं सुतास उद्भिदः । ते त्वा मन्दन्तु दावने महे चित्राय राधसे । गीर्भिर्गिर्वाह स्तवमान आ गहि सुमृळीको न आ गहि ॥६॥

saral hindee anuvaad

he shaktishaalee indr, ye nichore hue som-bindu tumhaare lie umarate hain. ve tumhen mahaan aur adbhut samriddhi dene hetu aanandit karen. stuti sveekaarane vaale, hamaaree vaaniyon se prashansit hokar aao aur ham par kripa karo.

RV 1.139.7

Mantra 7मंत्र 7Mantra 7

ओ षू णो अग्ने शृणुहि त्वमीळितो देवेभ्यो ब्रवसि यज्ञियेभ्यो राजभ्यो यज्ञियेभ्यः । यद्ध त्यामङ्गिरोभ्यो धेनुं देवा अदत्तन । वि तां दुह्रे अर्यमा कर्तरी सचाँ एष तां वेद मे सचा ॥७॥

saral hindee anuvaad

he agni, hamen dhyaan se suno aur hamaaree stuti paakar poojy divy adhipatiyon se hamaaree or se kaho. devon ne anggirason ko dugdhadaayinee dhenu dee; unhonne use duha, aryama kaary men sahabhaagee hua, aur vah mere saath usaka arth jaanata hai.

RV 1.139.8

Mantra 8मंत्र 8Mantra 8

मो षु वो अस्मदभि तानि पौंस्या सना भूवन्द्युम्नानि मोत जारिषुरस्मत्पुरोत जारिषुः । यद्वश्चित्रं युगेयुगे नव्यं घोषादमर्त्यम् । अस्मासु तन्मरुतो यच्च दुष्टरं दिधृता यच्च दुष्टरम् ॥८॥

saral hindee anuvaad

he maruto, tumhaaree veer shaktiyaan kabhee hamaare viruddh n hon aur unakee deepti hamaare samay se pahale ksheen n ho. tumhaara jo adbhut karm har yug men naya hokar goonjata hai use hamamen sthaapit karo aur kathin-praapy vastu pradaan karo.

RV 1.139.9

Mantra 9मंत्र 9Mantra 9

दध्यङ्ह मे जनुषं पूर्वो अङ्गिराः प्रियमेधः कण्वो अत्रिर्मनुर्विदुस्ते मे पूर्वे मनुर्विदुः । तेषां देवेष्वायतिरस्माकं तेषु नाभयः । तेषां पदेन मह्या नमे गिरेन्द्राग्नी आ नमे गिरा ॥९॥

saral hindee anuvaad

praacheen dadhyanych, anggiras, priyamedh, kanv, atri aur manu gaayak ke janm aur parampara ko jaanate the. unakee dhaara devon kee or pahunchatee aur hamaare sambandh unamen mool paate hain; unake maarg par chalakar main vaanee se indr-agni ko naman karata hoon.

RV 1.139.10

Mantra 10मंत्र 10Mantra 10

होता यक्षद्वनिनो वन्त वार्यं बृहस्पतिर्यजति वेन उक्षभिः पुरुवारेभिरुक्षभिः । जगृभ्मा दूरआदिशं श्लोकमद्रेरध त्मना । अधारयदररिन्दानि सुक्रतुः पुरू सद्मानि सुक्रतुः ॥१०॥

saral hindee anuvaad

hota yajan kare aur ichchhuk arpak uttam vastu laaen. mitr brihaspati prachur shreshthata sahit upaasana karate hain. door se ham nichorane vaale patthar kee goonj sunate; uttam sankalp vaala jal aur anek nivaas praapt karata hai.

RV 1.139.11

Mantra 11मंत्र 11Mantra 11

ये देवासो दिव्येकादश स्थ पृथिव्यामध्येकादश स्थ । अप्सुक्षितो महिनैकादश स्थ ते देवासो यज्ञमिमं जुषध्वम् ॥११॥

saral hindee anuvaad

he devo, jo aakaash men gyaarah, prithvee par gyaarah aur jalon men mahima sahit gyaarah kahe gae ho, tum sab is yajny ko prasannataapoorvak sveekaar karo.

Source Note

Yeh page educational aur devotional study ke liye Rigveda references present karta hai. Sanskrit mantra text Sanskrit Wikisource - Rigveda Sukta text ke recorded revision se attributed hai aur recorded reuse status Creative Commons Attribution-ShareAlike hai. Commentary aur modern translations source se import nahi kiye gaye hain. Is page ka translation Sanatan Adhyayan ka original editorial work hai, jise independently taiyar karke listed references se cross-check kiya gaya hai. Agar aapko copyright ya attribution se judi koi dikkat dikhe, to humse sampark karein.

Technical Source Details

Content used: Sanskrit mantra text from the page poem section only; commentary and modern translations are excluded. Imported from Wikisource revision 402092. The import intentionally excludes Sayana commentary and page formatting.

Vikash Kumawat

Creator and maintainer

Vikash Kumawat

I maintain SanatanAdhyayan as a structured study space for readers who want to explore Vedas, Upanishads, Puranas, Itihasas, Darshanas, panchang ideas, and Vedic time concepts in a clear way.