Rigveda Suktaऋग्वेद सूक्तRigveda Sukta

Rigveda Mandala 1 Sukta 124ऋग्वेद मण्डल 1 सूक्त 124Rigveda Mandala 1 Sukta 124

Quick Factsसंक्षिप्त तथ्यQuick Facts

Mandalaमण्डलMandala1
Suktaसूक्तSukta124
Mantrasमंत्रMantra13
RishiऋषिRishikaksheevaan dairghatamas aushijahकक्षीवान् दैर्घतमस औशिजःkaksheevaan dairghatamas aushijah
DevataदेवताDevataushaahउषाःushaah
Chandasछन्दChandastrishtupत्रिष्टुप्trishtup
Reference formatसन्दर्भ प्रारूपReference FormatRV 1.124.1

Structured translationसंरचित अनुवादStructured Translation

Mantra Reading and Studyमंत्र पाठ और अध्ययनMantra Path aur Study

Reading Mode

13 mein se 0 mantra complete

RV 1.124.1

Mantra 1मंत्र 1Mantra 1

उषा उच्छन्ती समिधाने अग्ना उद्यन्सूर्य उर्विया ज्योतिरश्रेत् । देवो नो अत्र सविता न्वर्थं प्रासावीद्द्विपत्प्र चतुष्पदित्यै ॥१॥

saral hindee anuvaad

agni prajvalit hone par deept usha aur ugata soory door-door tak prakaash phailaate hain. dev savita hamen kaary kee or bhejate aur dopaaye tatha chaupaaye jeevon ko gati dete hain.

RV 1.124.2

Mantra 2मंत्र 2Mantra 2

अमिनती दैव्यानि व्रतानि प्रमिनती मनुष्या युगानि । ईयुषीणामुपमा शश्वतीनामायतीनां प्रथमोषा व्यद्यौत् ॥२॥

saral hindee anuvaad

divy vidhaan ko bina tore usha maanav peerhiyon ka samay maapatee jaatee hai. vah asankhy beetee ushaaon kee naveen pratima aur aane vaalee ushaaon men pahalee banakar chamakatee hai.

RV 1.124.3

Mantra 3मंत्र 3Mantra 3

एषा दिवो दुहिता प्रत्यदर्शि ज्योतिर्वसाना समना पुरस्तात् । ऋतस्य पन्थामन्वेति साधु प्रजानतीव न दिशो मिनाति ॥३॥

saral hindee anuvaad

dyulok kee putree poorv men saumy aur prakaash-vastr pahane dikhaaee detee hai. maano sab jaanatee ho, vah rit ke path par theek chalatee aur divy dishaaon ka ullanghan naheen karatee.

RV 1.124.4

Mantra 4मंत्र 4Mantra 4

उपो अदर्शि शुन्ध्युवो न वक्षो नोधा इवाविरकृत प्रियाणि । अद्मसन्न ससतो बोधयन्ती शश्वत्तमागात्पुनरेयुषीणाम् ॥४॥

saral hindee anuvaad

vah nikat dikhaaee detee, ujjval vaksh samaan chamakatee aur nae gaayak samaan priy vastuen prakat karatee hai. sone vaalon ko jagaatee huee vah lautane vaalee sabhee ushaaon men sabase niyamit hai.

RV 1.124.5

Mantra 5मंत्र 5Mantra 5

पूर्वे अर्धे रजसो अप्त्यस्य गवां जनित्र्यकृत प्र केतुम् । व्यु प्रथते वितरं वरीय ओभा पृणन्ती पित्रोरुपस्था ॥५॥

saral hindee anuvaad

jalamay vistaar ke poorvee aadhe men ujjval gau-kiranon kee jananee apana dhvaj uthaatee hai. adhikaadhik phailakar vah apane donon maata-pita, dyaava aur prithivee, kee god bharatee hai.

RV 1.124.6

Mantra 6मंत्र 6Mantra 6

एवेदेषा पुरुतमा दृशे कं नाजामिं न परि वृणक्ति जामिम् । अरेपसा तन्वा शाशदाना नार्भादीषते न महो विभाती ॥६॥

saral hindee anuvaad

vishaal aur aanandadaayee usha apana prakaash n aparichit se rokatee hai, n sanbandhee se. nishkalank roop men chamakatee vah n chhote se munh moratee, n mahaan se.

RV 1.124.7

Mantra 7मंत्र 7Mantra 7

अभ्रातेव पुंस एति प्रतीची गर्तारुगिव सनये धनानाम् । जायेव पत्य उशती सुवासा उषा हस्रेव नि रिणीते अप्सः ॥७॥

saral hindee anuvaad

hamaaree or mukh karake vah parivaar ka sahaara khojatee stree samaan aatee aur sanpada jutaane hetu rath par charhatee hai. sundar vastr pahane muskaraatee usha priy pati ke paas jaatee patnee samaan apana saundary prakat karatee hai.

RV 1.124.8

Mantra 8मंत्र 8Mantra 8

स्वसा स्वस्रे ज्यायस्यै योनिमारैगपैत्यस्याः प्रतिचक्ष्येव । व्युच्छन्ती रश्मिभिः सूर्यस्याञ्ज्यङ्क्ते समनगा इव व्राः ॥८॥

saral hindee anuvaad

ek bahan raatri baree bahan usha hetu apana sthaan chhoratee aur use dekhakar chalee jaatee hai. soory kee kiranon se chamakatee usha utsav-sabha men saath jaatee striyon samaan svayan ko sajaatee hai.

RV 1.124.9

Mantra 9मंत्र 9Mantra 9

आसां पूर्वासामहसु स्वसॄणामपरा पूर्वामभ्येति पश्चात् । ताः प्रत्नवन्नव्यसीर्नूनमस्मे रेवदुच्छन्तु सुदिना उषासः ॥९॥

saral hindee anuvaad

in bahan ushaaon men pratyek naee usha din-pratidin pichhalee ke peechhe aatee hai. praacheen ushaaon jaisee naee ushaaen ab ham par samriddhi sahit chamaken aur shubh din laaen.

RV 1.124.10

Mantra 10मंत्र 10Mantra 10

प्र बोधयोषः पृणतो मघोन्यबुध्यमानाः पणयः ससन्तु । रेवदुच्छ मघवद्भ्यो मघोनि रेवत्स्तोत्रे सूनृते जारयन्ती ॥१०॥

saral hindee anuvaad

he sanpann usha, udaar daataaon ko jagaao; anudaar vyaapaaree soe rahen. he madhur usha, daanee upaasakon aur gaayak par samriddhi sahit chamako, yadyapi pratyek naya din jeevan ko aage ghataata hai.

RV 1.124.11

Mantra 11मंत्र 11Mantra 11

अवेयमश्वैद्युवतिः पुरस्ताद्युङ्क्ते गवामरुणानामनीकम् । वि नूनमुच्छादसति प्र केतुर्गृहंगृहमुप तिष्ठाते अग्निः ॥११॥

saral hindee anuvaad

yah yuva usha poorv se ham par chamakee aur arun gauon ke apane dal ko jotatee hai. ab vah vyaapak chamakegee, din ka sanket prakat hoga aur pratyek ghar men agni upasthit hoga.

RV 1.124.12

Mantra 12मंत्र 12Mantra 12

उत्ते वयश्चिद्वसतेरपप्तन्नरश्च ये पितुभाजो व्युष्टौ । अमा सते वहसि भूरि वाममुषो देवि दाशुषे मर्त्याय ॥१२॥

saral hindee anuvaad

tumhaare uday par pakshee baseron se urate aur jan ann arjit karane uthate hain. he devee usha, ghar men samarpit rahane vaale udaar marty hetu tum bahut shubh laatee ho.

RV 1.124.13

Mantra 13मंत्र 13Mantra 13

अस्तोढ्वं स्तोम्या ब्रह्मणा मेऽवीवृधध्वमुशतीरुषासः । युष्माकं देवीरवसा सनेम सहस्रिणं च शतिनं च वाजम् ॥१३॥

saral hindee anuvaad

he stutiyogy kripaalu ushaao, meree mantr-vaanee se stuti paao aur hamen barhaao. he deviyo, tumhaaree sahaayata se ham saikaron aur sahasron kee poshak samriddhi paaen.

Source Note

Yeh page educational aur devotional study ke liye Rigveda references present karta hai. Sanskrit mantra text Sanskrit Wikisource - Rigveda Sukta text ke recorded revision se attributed hai aur recorded reuse status Creative Commons Attribution-ShareAlike hai. Commentary aur modern translations source se import nahi kiye gaye hain. Is page ka translation Sanatan Adhyayan ka original editorial work hai, jise independently taiyar karke listed references se cross-check kiya gaya hai. Agar aapko copyright ya attribution se judi koi dikkat dikhe, to humse sampark karein.

Technical Source Details

Content used: Sanskrit mantra text from the page poem section only; commentary and modern translations are excluded. Imported from Wikisource revision 368324. The import intentionally excludes Sayana commentary and page formatting.

Vikash Kumawat

Creator and maintainer

Vikash Kumawat

I maintain SanatanAdhyayan as a structured study space for readers who want to explore Vedas, Upanishads, Puranas, Itihasas, Darshanas, panchang ideas, and Vedic time concepts in a clear way.