Rigveda Suktaऋग्वेद सूक्तRigveda Sukta

Rigveda Mandala 1 Sukta 120ऋग्वेद मण्डल 1 सूक्त 120Rigveda Mandala 1 Sukta 120

Quick Factsसंक्षिप्त तथ्यQuick Facts

Mandalaमण्डलMandala1
Suktaसूक्तSukta120
Mantrasमंत्रMantra12
RishiऋषिRishikaksheevaan dairghatamas aushijah.कक्षीवान् दैर्घतमस औशिजः।kaksheevaan dairghatamas aushijah.
DevataदेवताDevataashvinau (12 duhsvapnanaashanam)अश्विनौ (१२ दुःस्वप्ननाशनम्)ashvinau (12 duhsvapnanaashanam)
Chandasछन्दChandas1 gaayatree, 2 kakup, 3 ka-viraat, 4 nashtaroopee, 5 tanushira, 6 ushnik, 7 vishtaar-brihatee, 8 kritih, 9 viraat, 10-12 gaayatree१ गायत्री, २ ककुप्, ३ का-विराट्, ४ नष्टरूपी, ५ तनुशिरा, ६ उष्णिक्, ७ विष्टार-बृहती, ८ कृतिः, ९ विराट्, १०-१२ गायत्री1 gaayatree, 2 kakup, 3 ka-viraat, 4 nashtaroopee, 5 tanushira, 6 ushnik, 7 vishtaar-brihatee, 8 kritih, 9 viraat, 10-12 gaayatree
Reference formatसन्दर्भ प्रारूपReference FormatRV 1.120.1

Structured translationसंरचित अनुवादStructured Translation

Mantra Reading and Studyमंत्र पाठ और अध्ययनMantra Path aur Study

Reading Mode

12 mein se 0 mantra complete

RV 1.120.1

Mantra 1मंत्र 1Mantra 1

का राधद्धोत्राश्विना वां को वां जोष उभयोः । कथा विधात्यप्रचेताः ॥१॥

saral hindee anuvaad

he ashvino, kaun-sa aahvaan tumhaaree kripa paae aur kaun tum donon ko prasann kare? alpajny jan uchit upaasana kaise kare?

RV 1.120.2

Mantra 2मंत्र 2Mantra 2

विद्वांसाविद्दुरः पृच्छेदविद्वानित्थापरो अचेताः । नू चिन्नु मर्ते अक्रौ ॥२॥

saral hindee anuvaad

jo naheen jaanata vah maarg jaanane vaale donon se poochhe, kyonki yah prajnya tumhaare atirikt kisee men naheen. sakriy yugal marty ke prati nishkriy naheen rahata.

RV 1.120.3

Mantra 3मंत्र 3Mantra 3

ता विद्वांसा हवामहे वां ता नो विद्वांसा मन्म वोचेतमद्य । प्रार्चद्दयमानो युवाकुः ॥३॥

saral hindee anuvaad

ham tum donon jnyaataaon ko bulaate hain. he prajnyaavaano, aaj tumhen sveekaary prerit stuti bataao; tumase prem karata sevak gaata hai.

RV 1.120.4

Mantra 4मंत्र 4Mantra 4

वि पृच्छामि पाक्या न देवान्वषट्कृतस्याद्भुतस्य दस्रा । पातं च सह्यसो युवं च रभ्यसो नः ॥४॥

saral hindee anuvaad

he adbhut karmiyo, main devon aur vashat se pavitr adbhut arpan ke vishay men saralata se poochhata hoon. hamase adhik balavaan aur ugr se hamaaree raksha karo.

RV 1.120.5

Mantra 5मंत्र 5Mantra 5

प्र या घोषे भृगवाणे न शोभे यया वाचा यजति पज्रियो वाम् । प्रैषयुर्न विद्वान् ॥५॥

saral hindee anuvaad

vah sookt aage jaae jo ghosha aur bhrigu parampara men chamaka, jis vaanee se pajraputr tumhaaree upaasana karata hai, jnyaanee doot ke samaan.

RV 1.120.6

Mantra 6मंत्र 6Mantra 6

श्रुतं गायत्रं तकवानस्याहं चिद्धि रिरेभाश्विना वाम् । आक्षी शुभस्पती दन् ॥६॥

saral hindee anuvaad

aage barhate jan ka gaayatr gaan suno. he ashvino, mainne tumhaaree stuti kee hai; shobha ke svaamiyo, apanee drishti idhar karo.

RV 1.120.7

Mantra 7मंत्र 7Mantra 7

युवं ह्यास्तं महो रन्युवं वा यन्निरततंसतम् । ता नो वसू सुगोपा स्यातं पातं नो वृकादघायोः ॥७॥

saral hindee anuvaad

tum vipul sanchit sanpada baantane ke lie sada nikat rahe ho. he sanpada-daataao, hamaare achchhe rakshak bano aur haanikar bherie samaan aakramanakaaree se bachaao.

RV 1.120.8

Mantra 8मंत्र 8Mantra 8

मा कस्मै धातमभ्यमित्रिणे नो माकुत्रा नो गृहेभ्यो धेनवो गुः । स्तनाभुजो अशिश्वीः ॥८॥

saral hindee anuvaad

hamen kisee shatrutaapoorn jan ko n saunpo. hamaaree doodh dene vaalee gaayen bachharon se alag hokar gharon se door kabhee n bhataken.

RV 1.120.9

Mantra 9मंत्र 9Mantra 9

दुहीयन्मित्रधितये युवाकु राये च नो मिमीतं वाजवत्यै । इषे च नो मिमीतं धेनुमत्यै ॥९॥

saral hindee anuvaad

tumhaare prati samarpit jan mitron ke sahaare hetu prachurata paaen. hamen poshak balayukt sanpada aur gau-sanbaddh poshan ke lie taiyaar karo.

RV 1.120.10

Mantra 10मंत्र 10Mantra 10

अश्विनोरसनं रथमनश्वं वाजिनीवतोः । तेनाहं भूरि चाकन ॥१०॥

saral hindee anuvaad

mainne ashvinon ka ashvaheen, poshak bal se sampann rath paaya hai aur usase main atyant prasann hoon.

RV 1.120.11

Mantra 11मंत्र 11Mantra 11

अयं समह मा तनूह्याते जनाँ अनु । सोमपेयं सुखो रथः ॥११॥

saral hindee anuvaad

yah suchal rath mujhe nirantar janon ke beech som-paan kee or le jaae.

RV 1.120.12

Mantra 12मंत्र 12Mantra 12

अध स्वप्नस्य निर्विदेऽभुञ्जतश्च रेवतः । उभा ता बस्रि नश्यतः ॥१२॥

saral hindee anuvaad

main aalasyapoorn nidra aur us dhanee jan se door hota hoon jo sanpada n baantata, n usaka sadupayog karata hai; donon sheeghr chale jaate hain.

Source Note

Yeh page educational aur devotional study ke liye Rigveda references present karta hai. Sanskrit mantra text Sanskrit Wikisource - Rigveda Sukta text ke recorded revision se attributed hai aur recorded reuse status Creative Commons Attribution-ShareAlike hai. Commentary aur modern translations source se import nahi kiye gaye hain. Is page ka translation Sanatan Adhyayan ka original editorial work hai, jise independently taiyar karke listed references se cross-check kiya gaya hai. Agar aapko copyright ya attribution se judi koi dikkat dikhe, to humse sampark karein.

Technical Source Details

Content used: Sanskrit mantra text from the page poem section only; commentary and modern translations are excluded. Imported from Wikisource revision 329912. The import intentionally excludes Sayana commentary and page formatting.

Vikash Kumawat

Creator and maintainer

Vikash Kumawat

I maintain SanatanAdhyayan as a structured study space for readers who want to explore Vedas, Upanishads, Puranas, Itihasas, Darshanas, panchang ideas, and Vedic time concepts in a clear way.