Rigveda Suktaऋग्वेद सूक्तRigveda Sukta

Rigveda Mandala 1 Sukta 102ऋग्वेद मण्डल 1 सूक्त 102Rigveda Mandala 1 Sukta 102

Quick Factsसंक्षिप्त तथ्यQuick Facts

Mandalaमण्डलMandala1
Suktaसूक्तSukta102
Mantrasमंत्रMantra11
RishiऋषिRishikuts aanggirasahकुत्स आङ्गिरसःkuts aanggirasah
DevataदेवताDevataindrahइन्द्रःindrah
Chandasछन्दChandasjagatee, 11 trishtupजगती, ११ त्रिष्टुप्jagatee, 11 trishtup
Reference formatसन्दर्भ प्रारूपReference FormatRV 1.102.1

Structured translationसंरचित अनुवादStructured Translation

Mantra Reading and Studyमंत्र पाठ और अध्ययनMantra Path aur Study

Reading Mode

11 mein se 0 mantra complete

RV 1.102.1

Mantra 1मंत्र 1Mantra 1

इमां ते धियं प्र भरे महो महीमस्य स्तोत्रे धिषणा यत्त आनजे । तमुत्सवे च प्रसवे च सासहिमिन्द्रं देवासः शवसामदन्ननु ॥१॥

saral hindee anuvaad

he mahaan indr, main tumhaare lie yah mahaan prerit mati aage laata hoon. is stuti men prajnya ne tumhen alankrit kiya hai; udyam aur aage barhane kee prerana men dev vijayee indr se shakti dvaara aanandit hue.

RV 1.102.2

Mantra 2मंत्र 2Mantra 2

अस्य श्रवो नद्यः सप्त बिभ्रति द्यावाक्षामा पृथिवी दर्शतं वपुः । अस्मे सूर्याचन्द्रमसाभिचक्षे श्रद्धे कमिन्द्र चरतो वितर्तुरम् ॥२॥

saral hindee anuvaad

saat nadiyaan unakee keerti vahan karatee hain aur dyau tatha vistrit prithivee unaka darshaneey roop prakat karatee hain. he indr, soory aur chandrama hamaare dekhane aur vishvaas ke lie kram se chalate hain.

RV 1.102.3

Mantra 3मंत्र 3Mantra 3

तं स्मा रथं मघवन्प्राव सातये जैत्रं यं ते अनुमदाम संगमे । आजा न इन्द्र मनसा पुरुष्टुत त्वायद्भ्यो मघवञ्छर्म यच्छ नः ॥३॥

saral hindee anuvaad

he daanee indr, sangharsh men tumhaare jis vijayee rath ka ham abhinandan karate hain, use vijay ke lie sahaayata do. he bahustut, hamaaree or man lagaao aur tum par aashrit janon ko sharan do.

RV 1.102.4

Mantra 4मंत्र 4Mantra 4

वयं जयेम त्वया युजा वृतमस्माकमंशमुदवा भरेभरे । अस्मभ्यमिन्द्र वरिवः सुगं कृधि प्र शत्रूणां मघवन्वृष्ण्या रुज ॥४॥

saral hindee anuvaad

tumhen sahayogee banaakar ham virodhee dal par vijay paaen; pratyek sangharsh men hamaare uchit bhaag kee raksha kar use barhaao. he indr, hamaare lie vistrit aur sugam maarg banaao tatha shatruon ka bal toro.

RV 1.102.5

Mantra 5मंत्र 5Mantra 5

नाना हि त्वा हवमाना जना इमे धनानां धर्तरवसा विपन्यवः । अस्माकं स्मा रथमा तिष्ठ सातये जैत्रं हीन्द्र निभृतं मनस्तव ॥५॥

saral hindee anuvaad

he dhan ke dhaarak, ye vividh jan sahaayata chaahane vaale vivekee stotaaon ke roop men tumhen pukaarate hain. vijay ke lie hamaare rath par charho, he indr; tumhaara drirh sankalp use vijayee banaata hai.

RV 1.102.6

Mantra 6मंत्र 6Mantra 6

गोजिता बाहू अमितक्रतुः सिमः कर्मन्कर्मञ्छतमूतिः खजंकरः । अकल्प इन्द्रः प्रतिमानमोजसाथा जना वि ह्वयन्ते सिषासवः ॥६॥

saral hindee anuvaad

unakee bhujaaen gau-sanpada jeetatee hain aur unaka sankalp aseem hai; pratyek karm men unake paas anek sahaayataaen hain aur ve sangharsh ka ghosh uthaate hain. bal men indr ka koee samaan naheen, isalie jeet chaahane vaale log unhen anek or se pukaarate hain.

RV 1.102.7

Mantra 7मंत्र 7Mantra 7

उत्ते शतान्मघवन्नुच्च भूयस उत्सहस्राद्रिरिचे कृष्टिषु श्रवः । अमात्रं त्वा धिषणा तित्विषे मह्यधा वृत्राणि जिघ्नसे पुरंदर ॥७॥

saral hindee anuvaad

janon ke beech tumhaaree keerti sau se aur sahasr se bhee aage barhatee hai. mahaan prajnya ne tumhen aparimit aur deept banaaya hai; isalie he pur-bhanjak, tum vritraroopee avarodhon ko giraate ho.

RV 1.102.8

Mantra 8मंत्र 8Mantra 8

त्रिविष्टिधातु प्रतिमानमोजसस्तिस्रो भूमीर्नृपते त्रीणि रोचना । अतीदं विश्वं भुवनं ववक्षिथाशत्रुरिन्द्र जनुषा सनादसि ॥८॥

saral hindee anuvaad

he janon ke svaamee, trividh kshetr, teen bhoomi-pradesh aur teen prakaashamay lok tumhaare bal ka maap hain. tum is samast jagat se aage barhe ho; he indr, janm se aur praacheen kaal se tum apratidvandvee rahe ho.

RV 1.102.9

Mantra 9मंत्र 9Mantra 9

त्वां देवेषु प्रथमं हवामहे त्वं बभूथ पृतनासु सासहिः । सेमं नः कारुमुपमन्युमुद्भिदमिन्द्रः कृणोतु प्रसवे रथं पुरः ॥९॥

saral hindee anuvaad

ham devon men pahale tumhen pukaarate hain; tum yuddhon men vijayee siddh hue ho. indr hamaare is gaayak ko prerit aur maarg kholane vaala banaaen tatha agr-prerana men hamaare rath ko aage rakhen.

RV 1.102.10

Mantra 10मंत्र 10Mantra 10

त्वं जिगेथ न धना रुरोधिथार्भेष्वाजा मघवन्महत्सु च । त्वामुग्रमवसे सं शिशीमस्यथा न इन्द्र हवनेषु चोदय ॥१०॥

saral hindee anuvaad

tumane chhote aur bare sangharshon men vijay paaee aur puraskaar naheen roke. ham sahaayata ke lie stuti dvaara tumhen, prachand dev ko, utsaahit karate hain; ab he indr, hamaare aahvaanon men hamen prerit karo.

RV 1.102.11

Mantra 11मंत्र 11Mantra 11

विश्वाहेन्द्रो अधिवक्ता नो अस्त्वपरिह्वृताः सनुयाम वाजम् । तन्नो मित्रो वरुणो मामहन्तामदितिः सिन्धुः पृथिवी उत द्यौः ॥११॥

saral hindee anuvaad

indr sada hamaare samarthak aur rakshak hon; bina baadha ke ham poshak bal praapt karen. mitr, varun, aditi, sindhu, prithivee aur dyau use hamaare lie samriddh karen.

Source Note

Yeh page educational aur devotional study ke liye Rigveda references present karta hai. Sanskrit mantra text Sanskrit Wikisource - Rigveda Sukta text ke recorded revision se attributed hai aur recorded reuse status Creative Commons Attribution-ShareAlike hai. Commentary aur modern translations source se import nahi kiye gaye hain. Is page ka translation Sanatan Adhyayan ka original editorial work hai, jise independently taiyar karke listed references se cross-check kiya gaya hai. Agar aapko copyright ya attribution se judi koi dikkat dikhe, to humse sampark karein.

Technical Source Details

Content used: Sanskrit mantra text from the page poem section only; commentary and modern translations are excluded. Imported from Wikisource revision 183195. The import intentionally excludes Sayana commentary and page formatting.

Vikash Kumawat

Creator and maintainer

Vikash Kumawat

I maintain SanatanAdhyayan as a structured study space for readers who want to explore Vedas, Upanishads, Puranas, Itihasas, Darshanas, panchang ideas, and Vedic time concepts in a clear way.